Wardyński i Wspólnicy - rozwiązywanie sporów, arbitraż

Marcin Lemkowski: Pierwsze sprawy, w których kancelaria Wardyński i Wspólnicy reprezentowała inwestora prowadzącego działalność w zakresie energetyki wiatrowej, dotyczyły prawa do gruntu. Spory zostały zakończone korzystnie dla klientów kancelarii.

Pierwsza ze spraw dotyczyła wydania nieruchomości dla potrzeb prowadzenia prac przygotowawczych, poprzedzających samą budowę elektrowni wiatrowych – mówi dr Marcin Lemkowski, adwokat. Nim bowiem rozpocznie się proces budowlany, konieczne jest wykonanie wielu czynności przygotowawczych, m.in. sporządzenie map geodezyjnych, na podstawie których inwestor może uzyskać pozwolenie na budowę.

W stanie faktycznym tej sprawy wydzierżawiający, będący jednocześnie właścicielem nieruchomości, oświadczył inwestorowi, że w jego ocenie zawarta przez strony umowa jest nieważna. Z ostrożności, na wypadek uznania jej, za bezterminowe zobowiązanie o charakterze ciągłym (art. 365¹ Kodeksu cywilnego: „Zobowiązanie bezterminowe o charakterze ciągłym wygasa po wypowiedzeniu przez dłużnika lub wierzyciela z zachowaniem terminów umownych, ustawowych lub zwyczajowych, a w razie braku takich terminów niezwłocznie po wypowiedzeniu”) dokonał nadto jej wypowiedzenia. Właściciel zabronił także geodetom przysłanym przez powoda wejścia na teren nieruchomości, czym de facto uniemożliwił dalszą realizację projektu.

Inwestor wystąpił więc do sądu rejonowego z pozwem o nakazanie właścicielowi udostępnienia nieruchomości dla potrzeb prowadzenia prac geodezyjnych. Sąd, uwzględniając tak skonstruowane powództwo, orzekł, że zawarta przez strony umowa jest ważna, choć nie jest jego zdaniem umową dzierżawy. Stwierdził też, że nie można jej wypowiedzieć z powołaniem na art. 365¹ k.c., a prawa i obowiązki z tej umowy mogą być przeniesione na spółkę celową (powołaną dla konkretnego projektu), o ile w samej umowie wydzierżawiający wyraził na to zgodę. Apelacja właściciela nieruchomości od tego rozstrzygnięcia została oddalona przez sąd okręgowy.

Druga sprawa dotyczyła uznania innej umowy dzierżawy za bezskuteczną na podstawie art. 59 Kodeksu cywilnego („W razie zawarcia umowy, której wykonanie czyni całkowicie lub częściowo niemożliwym zadośćuczynienie roszczeniu osoby trzeciej, osoba ta może żądać uznania umowy za bezskuteczną w stosunku do niej, jeżeli strony o jej roszczeniu wiedziały albo jeżeli umowa była nieodpłatna. Uznania umowy za bezskuteczną nie można żądać po upływie roku od jej zawarcia”.) Otóż klient kancelarii zawarł z właścicielem nieruchomości umowę dzierżawy. Później jednak właściciel ów podpisał z innym podmiotem (konkurentem klienta kancelarii na rynku energii odnawialnej) kolejny kontrakt mający za przedmiot dzierżawę tych samych nieruchomości, obejmującą realizację identycznej inwestycji. Pozew wniesiony w tej sprawie do sądu rejonowego okazał się skuteczny, ponieważ sąd ten uznał później zawartą umowę za bezskuteczną w stosunku do klienta kancelarii.

- Klient uzyskał tym samym prawną możliwość dalszego prowadzenia inwestycji i gwarancję jej niezakłócania tak ze strony właściciela nieruchomości, jak i swojego konkurenta. Możliwość ta została prawomocnie potwierdzona dzięki oddaleniu apelacji przez sąd okręgowy – wyjaśnia dr Lemkowski.

Obecnie kancelaria reprezentuje klientów również w innych procesach związanych z inwestycjami w sektorze energetyki wiatrowej. Są to m.in. postępowania o ustalenie istnienia stosunku prawnego, o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, o wielomilionowe odszkodowanie wynikające z zawinionego przez właściciela gruntu opóźnienia w budowie farmy wiatrowej czy o dopuszczenie do współposiadania gruntu w zakresie niezbędnym do realizacji inwestycji.