Obaszar wyszukiwania. Aby skorzystać z opcji zaawansowanego szukania przejdź do odpowiedniej opcji
wyszukiwanie zaawansowane

Wardyński i Wspólnicy - rozwiązywanie sporów, arbitrażWardyński i Wspólnicy - rozwiązywanie sporów, arbitraż

Publikacje

Nowe zasady udzielania zamówień na usługi prawnicze

Możliwość udzielania zamówienia publicznego z wolnej ręki została ograniczona. Zmiany dotyczą m.in. zamówień na usługi prawnicze.

Ustawa z 2 grudnia 2009 r. o zmianie ustawy - Prawo zamówień publicznych oraz niektórych innych ustaw (dalej: duża nowelizacja Pzp), która weszła w życie 29 stycznia 2010 r., wprowadziła m.in. zmiany w zakresie trybów udzielania zamówień na usługi prawnicze. Przed 29 stycznia 2010 r., udzielając zamówienia na usługi prawnicze, zamawiający mógł nie stosować innych niż dotyczące wartości zamówienia przesłanek wyboru trybu negocjacji z ogłoszeniem, negocjacji bez ogłoszenia, zapytania o cenę, licytacji elektronicznej, a także przesłanek wyboru trybu zamówienia z wolnej ręki. Jednak duża nowelizacja Pzp znacznie ograniczyła możliwość udzielania zamówień na usługi prawnicze w trybie z wolnej ręki.
Dopuszczony przedmiot zamówienia z wolnej ręki
Od 29 stycznia 2010 r. zamawiający może zawrzeć umowę o świadczenie usług prawniczych z wybranym przez siebie wykonawcą w trybie z wolnej ręki wówczas, gdy przedmiotem zamówienia są usługi prawnicze polegające na wykonywaniu zastępstwa procesowego przed sądami, trybunałami lub innymi organami orzekającymi lub na doradztwie prawnym w zakresie zastępstwa procesowego (art. 5 ust. 1b ustawy z 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień publicznych; dalej: Pzp). W przypadku zatem, gdy obsługa prawna nie polega na zastępstwie procesowym, ale na przykład na doradztwie bądź też na bieżącej obsłudze prawnej zamawiającego, zamawiający nie może udzielić zamówienia z wolnej ręki wybranej przez siebie kancelarii prawnej.
Zastosowanie trybu z wolnej ręki jest ponadto dozwolone w razie udzielania zamówienia na usługi prawnicze w przypadku, gdy wymaga tego ochrona ważnych praw lub interesów Skarbu Państwa. Wydaje się, że na tę okoliczność mogą się powoływać wyłącznie określone grupy zamawiających, realizujących zadania Skarbu Państwa. Powołanie się na interes Skarbu Państwa przez zamawiających będących jednostkami samorządu terytorialnego w sytuacji, gdy uszczerbku mógłby doznać interes takiej jednostki, jest dyskusyjne.
Inne możliwości stosowania trybu z wolnej ręki
Jak powinien w związku z powyższym postąpić zamawiający, który chce udzielić zamówienia publicznego na usługi prawnicze inne niż zastępstwo procesowe z wolnej ręki?
Przede wszystkim należy pamiętać, że Pzp nie stosuje się do zamówień, których wartość nie przekracza wyrażonej w złotych równowartości kwoty 14 tys. euro. W tym przypadku można udzielić zamówienia wybranemu wykonawcy, przy zachowaniu przepisów dotyczących zasad wydatkowania środków publicznych (art. 44 ust. 1 i 3 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych).
Jednak nawet zamówienia poniżej 14 tys. euro podlegają kontroli. Kontrola taka obejmuje ustalenie, czy wydatki publiczne zostały poniesione na cele i w wysokościach ustalonych odpowiednio w:
  • ustawie budżetowej,
  • uchwale budżetowej jednostki samorządu terytorialnego lub
  • planie finansowym jednostki sektora finansów publicznych.
Kontrola dotyczy wydatkowania środków publicznych w:
 
  • sposób celowy i oszczędny, z zachowaniem zasad:
    • uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów;
    • optymalnego doboru metod i środków służących osiągnięciu założonych celów,
  • sposób umożliwiający terminową realizację zadań;
  • wysokości i terminach wynikających z wcześniej zaciągniętych zobowiązań.
Zamówienia jednostek, które nie muszą stosować Pzp
Zamawiający, który nie musi stosować Pzp, a chce uniknąć nieprawidłowości oraz ewentualnych zarzutów naruszenia zasad wydatkowania środków publicznych, może do wyboru usług prawniczych zastosować, określające zasady zawierania umów, art. 66-72 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny. Może też stworzyć regulamin udzielania zamówień nieobjętych przepisami Pzp, określający zasady procedowania przy zawieraniu tego typu umów.
Jeżeli wartość zamówienia przekracza 14 tys. euro, udzielenie zamówienia na usługi prawnicze w trybie z wolnej ręki jest możliwe, poza wymienionymi już sytuacjami, w następujących przypadkach:
 
  • jeżeli spełnione są przesłanki stosowania trybu z wolnej ręki wskazane w art. 67 ust. 1 Pzp, który wymienia przesłanki uprawniające zamawiającego do udzielenia zamówienia z wolnej ręki,
  •  w uzasadnionych przypadkach innych niż określone w art. 67 ust. 1 Pzp, w szczególności jeżeli zastosowanie innego trybu mogłoby skutkować co najmniej jedną z następujących okoliczności:
    • naruszeniem zasad celowego, oszczędnego i efektywnego dokonywania wydatków,
    • naruszeniem zasad dokonywania wydatków w wysokości i w terminach wynikających z wcześniej zaciągniętych zobowiązań,
    • poniesieniem straty w mieniu publicznym,
    • uniemożliwieniem terminowej realizacji zadań.
We wszelkich innych sytuacjach zastosowanie trybu z wolnej ręki nie jest możliwe i należy stosować tryby konkurencyjne.
Usługi niepriorytetowe
Zamówienia na usługi prawnicze są jednak zamówieniami na usługi o charakterze niepriorytetowym i jako takie podlegają lżejszym rygorom dotyczącym procedury postępowania. Do postępowań o udzielenie zamówień na usługi prawnicze nie stosuje się w związku z tym przepisów dotyczących:
 
  • terminów składania wniosków o dopuszczenie do udziału w postępowaniu lub terminów składania ofert,
  • obowiązku żądania wadium,
  • obowiązku żądania dokumentów potwierdzających spełnianie warunków udziału w postępowaniu,
  • zakazu ustalania kryteriów oceny ofert na podstawie właściwości wykonawcy oraz
  • przesłanek wyboru trybu negocjacji z ogłoszeniem, dialogu konkurencyjnego oraz licytacji elektronicznej.
Zamawiający może zatem w taki sposób określić kryteria udziału w postępowaniu, aby obejmowały one określone właściwości wykonawcy, jak jego doświadczenie, wiarygodność, renomę czy obszary specjalizacji.
W przypadku usług prawniczych stosowanie ceny jako jedynego kryterium oceny oferty może doprowadzić do wyboru wykonawcy, który nie będzie w stanie wykonać zamówienia o pożądanej jakości.
Niejednokrotnie to te wymienione kryteria, a nie cena, są ważniejsze w przypadku świadczenia usług o charakterze niematerialnym o wysokim stopniu skomplikowania i specjalizacji.
Do umów w sprawach zamówień publicznych zawartych przed 29 stycznia 2010 r. oraz zawartych w następstwie przeprowadzenia postępowań o udzielenie zamówienia publicznego wszczętych przed tym dniem stosuje się przepisy o zamówieniach publicznych obowiązujące do 28 stycznia 2010 r.
 
Anna Prigan, radca prawny, członek Zespołu Infrastruktura, Transport, Zamówienia Publiczne (PPP)
 
Tekst ukazał się 1 czerwca 2010 r. w Gazecie Samorządu i Administracji
 
 
Podstawy prawne
  • Ustawa z 2 grudnia 2009 r. o zmianie ustawy - Prawo zamówień publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 223, poz. 1778)
  • Ustawa z  27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. nr 157 poz. 1240; ost.zm. Dz.U. z 2010 r. nr 28, poz. 146)
  • Ustawa z 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień publicznych (j.t. Dz.U. z 2007 r. nr 223 poz. 1655; ost.zm. Dz.U. z 2009 r. nr 219, poz. 1706)
  • Ustawa z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. nr 16 poz. 93; ost.zm. Dz.U. z 2010 r. nr 40, poz. 222)
  • Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z 28 stycznia 2010 r. w sprawie wykazu usług o charakterze priorytetowym i niepriorytetowym (Dz.U. nr 12 poz. 68)

 

wstecz

Wiadomości procesowe

prawo w Polsce

Publikacje

więcej artykułów
Powered by: Edito CMS
Realizacja: Ideo