zamówienia publiczne | Co do zasady

Co jest rażąco tanie, a co jest tylko świetną okazją? W zamówieniach publicznych o tym zadecyduje już nie rynek, ale zamawiający. Żadna cena nie będzie już dumpingowa z definicji, nawet jeśli będzie tańsza o więcej niż 30% od innych ofert i od budżetu zamawiającego. A koszty zamówienia publicznego zrealizowanego „po taniości” poniesiemy wszyscy. 

Informacja nie jest jeszcze oficjalna. Projekt rozporządzenia o zamówieniach publicznych i koncesjach (które ma zastąpić trzy dyrektywy z 2014 r.) wprawdzie wyciekł w lipcu 2026 r., lecz jego formalna publikacja spodziewana jest dopiero na wrzesień br. Do tego czasu treść projektu jest poufna. W środowisku specjalistów mówi się o tym od tygodni, a decyzja, że regulacja ma mieć formę rozporządzenia – jeśli się utrzyma – będzie najważniejszą zmianą w architekturze europejskiego prawa zamówień publicznych od dekad. Ta kwestia nie jest już tajemnicą.

Reforma postępowań odwoławczych walczy z taktycznym oportunizmem na sali, ale drastycznie pogarsza sytuację lojalnych uczestników postępowania, którzy chcą merytorycznie bronić swoich interesów. Jest to najpoważniejszy efekt uboczny tej nowelizacji.

Relacje między Unią Europejską a blokiem państw Ameryki Południowej Mercosur (Brazylia, Argentyna, Paragwaj, Urugwaj) wkraczają w nową fazę. W piątek 9 stycznia państwa UE, pomimo sprzeciwu m.in. Polski i Francji, zgodziły się na zawarcie negocjowanej od wielu lat umowy handlowej. Ma ona zostać podpisana już w najbliższą sobotę, 17 stycznia 2026 r. 

Z coraz większą uwagą przyglądamy się możliwościom zastosowania formuły partnerstwa publiczno-prywatnego w polskim sektorze obronnym. Szczególnie w kontekście aktualnych wyzwań związanych z realizacją Paktu dla Bezpieczeństwa Polski – Pomorze Środkowe oraz rekomendacji Europejskiego Banku Inwestycyjnego (EBI) dotyczących realizacji kluczowych projektów infrastrukturalnych. Ogłoszony 5 września br. w Ustce dokument strategiczny – raport w ramach Paktu dla Bezpieczeństwa Polski zakłada realizację kluczowych projektów infrastrukturalnych, w tym modernizację portów morskich, rozwój terminali przeładunkowych oraz dostosowanie sieci drogowej i kolejowej do przewozów militarnych.

Dziś, 9 września br. weszła w życie nowelizacja ustawy Prawo zamówień publicznych, która fundamentalnie zmienia zasady dostępu wykonawców z państw trzecich do polskiego rynku zamówień publicznych. Zmiany te są skutkiem polityki ochrony konkurencji UE oraz wyroków Trybunału Sprawiedliwości UE urzeczywistniających tę ideę w sprawach C-652/22 Kolin Inşaat Turizm Sanayi ve Ticaret AŞ oraz C-266/22 CRRC Qingdao Sifang.

W tej części krok po kroku omawiamy najważniejsze wymogi FSR dotyczące zgłoszeń w postępowaniach o udzielenie zamówienia publicznego: od progów i zakresu zgłaszanych informacji, przez odpowiedzialność za dane, aż po praktyczne wskazówki dla wykonawców i konsorcjów.
 

Już od wielu lat wykonawcy w toku postępowania o zamówienie publiczne w Polsce muszą składać Jednolity Europejski Dokument Zamówienia (JEDZ). Mimo to sposób wypełniania tego dokumentu nadal budzi wątpliwości wykonawców oraz zamawiających. Przykładem jest pytanie dotyczące przypadków wcześniejszego rozwiązania umowy z tym wykonawcą. Wykonawcy miewają wątpliwości, czy w odpowiedzi na to pytanie należy wskazać wyłącznie sytuacje, które spełniają przesłanki wykluczenia z art. 109 ust. 1 pkt 7 p.z.p.

Zagadnienie tajemnicy przedsiębiorstwa wciąż budzi wiele wątpliwości i zastrzeżeń. Ostatnie działania zamawiających i wyroki Krajowej Izby Odwoławczej pozwalają na stwierdzenie, że coraz mniej informacji można zastrzec jako tajemnicę przedsiębiorstwa. Izba skrupulatnie bada, czy wykonawcy spełnili wszystkie niezbędne przesłanki w celu wykazania, że zastrzegana informacja stanowi tajemnicę przedsiębiorstwa.

Przechodząca przez Polskę fala powodziowa ma znaczący wpływ na życie dotkniętej nią ludności oraz na funkcjonowanie lokalnych przedsiębiorstw. Dezorganizuje również pracę władz samorządowych i instytucji, wymuszając nie tylko większe zaangażowanie, ale także podejmowanie szybkich decyzji, w tym zakupów w trybie pilnym.

Obowiązujące przepisy prawa nie sprzeciwiają się miarkowaniu naliczonej kary umownej przez publicznego zamawiającego. Takie działanie jest więc dopuszczalne. Praktyka pokazuje jednak, że samodzielnych miarkowań wciąż jest niewiele. Wynika to w dużej mierze z utrwalanego przez lata poglądu, że takie miarkowanie stanowi niedopuszczalną zmianę zamówienia publicznego. Drugą okolicznością jest szeroko rozumiana dyscyplina finansów publicznych, w duchu której zamawiający publiczni często zbyt powściągliwie podchodzą do możliwości, które oferują im przepisy prawa.

W projekcie ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu deregulacji prawa gospodarczego i administracyjnego oraz doskonalenia zasad opracowywania prawa gospodarczego proponuje się zmiany, które znacząco pogorszą sytuację wykonawców w postępowaniu przed Krajową Izbą Odwoławczą.